نقد دیدگاه‌های نسبیت‌گرایانه اخلاقی در «سیره نبوی» بر مبنای اندیشه شهید مطهری

سومین جلسه مطالعه کتاب «سیری در سیره نبوی» با حضور معاون پژوهش مدرسه علمیه تخصصی فاطمیه پاکدشت و جمعی از طلاب در پیام‌رسان بله به‌صورت آنلاین برگزار و در آن، ضمن تبیین چرایی رد نسبیت مطلق اخلاق توسط شهید مطهری، بر این نکته تأکید شد که در اسلام، ابزارِ رسیدن به هدف نیز باید به اندازه خودِ هدف، مقدس و مشروع باشد.

به‌گزارش پایگاه خبری و رسانه‌ای حوزه‌های علمیه خواهران/تهران، سومین نشست مطالعه و ارائه کتاب سیری در سیره نبوی در مدرسه علمیه تخصصی فاطمیه پاکدشت در ادامه برگزاری سیر مطالعاتی آثار شهید مطهری(ره) شنبه ۷ شهریورماه از ساعت ۱۲:۳۰ تا ۱۴:۲۰ در پیام‌رسان بله با حضور خانم خانی معاون پژوهش این مدرسه برگزار شد.

خانم خانی در سخنانی به ارائه بخش های سیره و نسبیت اخلاق و کیفیت استخدام وسیله و مصادیق آن پرداخت و افزود: بدنه اصلی و بحش مورد بحث و قلب استدلالی کتاب سیری در سیره نبوی با این سه بخش آغاز می شود که شهید مطهری آنان را در قالب سه سخنرانی در فروردین سال ۱۳۵۴ در مسجد جامع بازار تهران ارائه دادند.

وی بیان کرد: در این بخش به طور مستقیم شهید مطهری به یکی از چالش‌های فکری زمان خود پاسخ می‌دهد و اینکه آنان اخلاق را نسبی دانسته و نمی‌توان از سیره معصومین الگو گرفت و هدف وسیله را توجیه می‌کند را نقد و نظریه نسبیت مطلق اخلاق به این معنا که معیارهای خوب و بد با زمان و مکان و شرایط کاملا تغییر می‌کنند را رد می‌کند. شهید مطهری معتقد است اصول اولیه اخلاق و معیارهای اولیه انسانیت همچون عدالت، صداقت، امانت، وفای به عهد، پرهیز از ظلم و خیانت مطلق‌اند و معیارهای ثانوی و مصادیق افعال نسبی‌اند. در کتاب شهید مطهری به دیدگاه اهل سنت و تشیع نیز می‌پردازد.

معاون پژوهش مدرسه علمیه تخصصی فاطمیه پاکدشت افزود: شهید مطهری در ادامه بخش سیره و نسبیت اخلاق، اصول ملغی و روش‌هایی که پیامبر و ائمه در هیچ شرایطی حتی در سخت‌ترین شرایط سیاسی و جنگی از آن‌ها استفاده نکردند چون آن‌ها را از اصول ملغی و باطل در نسبیت اخلاق می‌دانستند همچون اصل غدر، اصل تجاوز، اصل انضلام و استرحام را با بیان مصادیق و سیره پیامبر و ائمه تبیین می نماید و سپس اصل قدرت و اعمال زور و اصل سادگی در زندگی و دوری از ارعاب را به عنوان اصول مورد تایید در نسبیت اخلاق برمی‌شمارد.

وی افزود: کیفیت استخدام وسیله در اسلام اینگونه است که هدف هم باید مقدس و الهی باشد و در هدف‌ها نیز باید مسلمان بود و اهداف نیز باید مورد رضای حق باشد و برای رسیدن به هدف نباید از ابزار نامشروع همچون جعل حدیث و جهالت مردم سوءاستفاده نمود. در ادامه به مصادیق و مثال های مختلف از سیره پیامبر اکرم(ص) و ائمه در استخدام وسیله که دین به نفع خودش نیز بی‌دینی را اجازه نمی‌دهد اشاره شد و سپس دو دیدگاه دیدگاه افراطی متجددین، متقدمین و مصریان و فرنگیان که از نظر آنان هدف وسیله را توجیه می کند و از هر وسیله‌ای حتی نامقدس و نامشروع برای رسیدن به هدف مقدس هم می توان بهره برد بیان شد.

خانم خانی در پایان این نشست مطالعاتی گفت: این قسمت از مباحث شهید مطهری به منطق عملی ثابت برخلاف نظریه نسبیت افراطی در حوزه اخلاق، استفاده از وسیله و استخراج اصول ثابت اشاره می کند که پل ارتباطی مباحث نظری در بخش های قبلی و مباحث عملی در بخش های بعدی است که کاربرد عملی این اصول را نشان می‌دهد. در کل هدف شهید مطهری پاسخ به شبهات و اندیشه های نسبیت‌گرایی اخلاقی عصر خویش بر مبنای سیره نبوی و تبیین اصول و منطق ثابت قابل الگوبرداری و استخراج این الگوی عملی و کشف این منطق عملی با هدف اثبات قابل پیروی بودن سیره آن حضرت در همه شرایط و زمان ها بر اساس همین منطق است و نیز تاکید بر اصالت وسیله و هدف و دوری از تحجر و التقاط و پیروی از راه میانه مبتنی بر قرآن و عقل و سیره معصومین است.

انتهای پیام/

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha