دبیر اجرایی همایش «رسالت زن مسلمان در دنیای معاصر» که از سوی مؤسسه آموزش عالی حوزوی حضرت عبدالعظیم(ع) شهر ری استان تهران قرار است در سال جاری برگزار شود با تأکید بر ضرورت عبور از الگوهای سنتی و مدرن، «الگوی سوم» انقلاب اسلامی را رویکردی تمدنساز برای مواجهه با چالشهای هویتی، رسانهای و اجتماعی زنان در عصر دیجیتال دانست.
به گزارش پایگاه خبری و رسانهای حوزههای علمیه خواهران، خانم خدیجه حامدی، دبیر اجرایی همایش «رسالت زن مسلمان در دنیای معاصر»، در گفتوگویی پیرامون جزئیات این همایش اظهار کرد: در دنیای معاصر، جایگاه و نقش زن به یکی از چالشبرانگیزترین موضوعات فکری و اجتماعی تبدیل شده است. در این زمینه، دو الگوی رایج و غالب وجود دارد؛ نخست، الگوی سنتی شرقی که اغلب با نگاهی نقصانانگارانه، زن را به حاشیه عرصههای اجتماعی رانده است و دوم، الگوی مدرن غربی و فمینیستی که با رویکردی اومانیستی و سکولار، هویت زن را با مفاهیمی همچون لذتگرایی، سودگرایی و مصرفگرایی گره زده و او را به ابزاری در نظام سرمایهداری تبدیل کرده است.
وی افزود: در مقابل، انقلاب اسلامی با ارائه «الگوی سوم زن» ـ نه شرقی و نه غربی ـ رویکردی متعالی و تمدنساز ترسیم کرده است. در این نگاه، زن نهتنها انسانی کامل و برخوردار از کرامت ذاتی است، بلکه بهعنوان عنصری «خانوادهساز، جامعهساز و تمدنساز» شناخته میشود. این الگو بر مبانی عبودیت، تکلیفمحوری، کرامت انسانی و نقشآفرینی توأمان زن در عرصههای خانواده و اجتماع استوار است.
دبیر اجرایی همایش «رسالت زن مسلمان در دنیای معاصر» خاطرنشان کرد: با این حال، تحقق عینی این الگو در عصر دیجیتال و جهان معاصر با پرسشها و چالشهای بنیادینی مواجه است که برخی از آنها در محورهای همایش نیز بازتاب یافتهاند. مهمترین این چالشها عبارتاند از:
ـ چالش گفتمانی و هویتی: تهاجم گسترده رسانههای غربی با هدف القای هویتهای جایگزین و تضعیف بنیانهای فکری و هویتی زن مسلمان؛
ـ چالش فناوری و رسانه: فرصتها و تهدیدهای ناشی از فضای مجازی برای کنشگری زن مسلمان و مسئله «رسالت رسانهای» او در این فضا؛
ـ چالشهای حقوقی و شهروندی: ابهام در نسبت میان «عدالت جنسیتی»، نگرش اسلامی و کرامت ذاتی زن و تفاوت آن با رویکردهای فمینیستی؛
ـ چالشهای روانشناختی و خانوادگی: افزایش آسیبهای اجتماعی، بحرانهای هویتی و گسست نسلی در خانوادهها و ضرورت توجه به نقش مشاورهای و تربیتی زن؛
ـ چالشهای اقتصادی: ضرورت ارائه الگویی روشن و مبتنی بر فقه اسلامی از «رسالت اقتصادی» زن، متناسب با شأن و کرامت انسانی او؛
ـ چالشهای اجتماعی: بحرانهایی همچون جنگ، مهاجرت و بلایای طبیعی که مسئولیتهای خطیر اجتماعی را بر عهده زنان قرار میدهند.
خانم حامدی تصریح کرد: از سوی دیگر، مراکز حوزوی همچون مدرسه علمیه تخصصی حضرت عبدالعظیم(ع) شهر ری استان تهران که خود را متولی گفتمانسازی و کنشگری علمی در این حوزه میدانند، این ضرورت را درک کرده و با برگزاری این همایش، گامی مهم در این مسیر برداشتهاند. با وجود این، صرف برگزاری همایش کافی نیست و برای پاسخگویی به پرسشهای اساسی و ارائه الگویی عملیاتی، تدوین یک طرح پژوهشی نظاممند ضرورت دارد.
وی درباره پرسشهای اصلی این پژوهش بیان کرد:
- مفهوم «رسالت» در نگاه اسلام چه تفاوتهای بنیادینی با مفاهیم «حق»، «وظیفه» و «اختیار» در گفتمانهای رایج دارد و چگونه میتوان آن را بهعنوان محور اصلی هویت زن مسلمان تبیین کرد؟
- بر اساس مبانی کلامی و انسانشناختی اسلام، نسبت و تعامل میان «رسالت خانوادگی» و «رسالت اجتماعی» زن در فرایند تمدنسازی چیست و چگونه میتوان این نقشهای چندگانه را بدون تعارض مدیریت کرد؟
- «رسالت رسانهای زن مسلمان» در مواجهه با هجمههای گفتمانی غرب، چه راهبردهایی را ایجاب میکند و بایستههای حضور او در فضای مجازی چیست؟
- مؤلفههای «عدالت جنسیتی» مبتنی بر کرامت ذاتی زن در نظام حقوقی اسلام چیست و چه تفاوتی با رویکردهای رایج در اسناد بینالمللی دارد؟
- چه الگوی تربیتی و روانشناختیای را میتوان از «الگوی سوم زن» استخراج کرد که در حل بحرانهای روانی و خانوادگی دنیای معاصر مؤثر باشد؟
دبیر اجرایی همایش «رسالت زن مسلمان در دنیای معاصر» در پایان تأکید کرد: این پروژه پژوهشی درصدد پر کردن شکاف میان مبانی نظری «الگوی سوم زن» و چالشهای عینی و پیچیده دنیای معاصر است. دستاوردهای این طرح میتواند گامی مؤثر در جهت عملیاتیسازی رسالت زن مسلمان و تحقق اهداف کلان همایش در مسیر تمدنسازی اسلامی باشد.
انتهای پیام/
نظر شما