به گزارش پایگاه خبری و رسانه‌ای حوزه‌های علمیه خواهران/تهران، حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر سیدحسن فاطمی‌نیا در سیزدهمین جلسه از سلسله نشست‌های «مباحث اخلاقی - معرفتی با تکیه بر صحیفه سجادیه» به همت مجتمع آموزش علوم اسلامی کوثر برگزار شد، با اشاره به شرایط تاریخی عصر امام محمد باقر(ع) و امام جعفر صادق(ع)، به تبیین نقش این دو امام بزرگوار در هدایت فکری جامعه اسلامی و مقابله با انحرافات اعتقادی پرداخت.

وی با بیان اینکه دوران امام باقر(ع) و امام صادق(ع) مقارن با گسترش قلمرو حکومت‌های اسلامی و ورود اندیشه‌ها و مکاتب مختلف از شرق و غرب به سرزمین‌های اسلامی بود، اظهار کرد: ورود این افکار جدید موجب شکل‌گیری فضای تضارب آرا و اندیشه‌ها شد و مباحث مختلف اعتقادی، از جمله مسئله جبر و اختیار، در جامعه مورد گفت‌وگو قرار گرفت. دکتر فاطمی‌نیا افزود: در چنین شرایطی مردم بیش از گذشته در پی فهم و شناخت معارف بودند و امام محمد باقر(ع) و امام جعفر صادق(ع) با تکیه بر علم امامت و ولایت، مسیر هدایت فکری جامعه را به‌گونه‌ای مدیریت کردند که شاگردان فراوانی در محضر این دو امام بزرگوار تربیت شدند.

وی با اشاره به جایگاه علمی امام صادق(ع) در میان مسلمانان گفت: در منابع اهل سنت نیز به گستردگی حلقه علمی امام صادق(ع) اشاره شده و از شاگردان برجسته ایشان، همچون ابوبصیر و جابر بن حیان، نام برده شده است.

استاد حوزه و دانشگاه ادامه داد: حکومت‌های وقت که نمی‌توانستند جایگاه علمی و نفوذ فکری امام صادق(ع) را نادیده بگیرند، با ایجاد جریان‌ها و فرقه‌های مختلف تلاش کردند مسیر معارف اهل‌بیت(ع) را منحرف کنند. از جمله تلاش‌هایی برای معرفی محمد حنفیه به‌عنوان امام صورت گرفت، در حالی که خود وی امامت حضرت امام سجاد(ع) را پذیرفته بود. همچنین جریان زیدیه شکل گرفت، در حالی که شخصیت زید بن علی(ع) با آنچه بعدها به نام این فرقه مطرح شد، متفاوت بود.

وی این اقدامات را در راستای ایجاد تفرقه و فاصله گرفتن جامعه اسلامی از مسیر اهل‌بیت(ع) دانست و گفت: در آن دوران، از یک سو از نشر و بیان احادیث پیامبر اکرم(ص) جلوگیری می‌شد و از سوی دیگر، زمینه برای جعل و تحریف احادیث فراهم شده بود؛ در مقابل، امام صادق(ع) با بیان و نشر احادیث ناب نبوی، نقش مهمی در شناساندن اسلام اصیل و معارف پیامبر اکرم(ص) ایفا کردند.

وی در ادامه با اشاره به روایتی از امام صادق(ع) درباره حقیقت شکر نعمت گفت: انسان زمانی شکر نعمت الهی را به‌جا می‌آورد که نعمت خداوند را در دل بشناسد و قدر آن را بداند.

استاد حوزه و دانشگاه یکی از معانی شکر را «تبعیت از مسیر صحیح هدایت» دانست و با اشاره به آیه شریفه «قُلْ لَا أَسْأَلُکُمْ عَلَیْهِ أَجْرًا إِلَّا مَنْ شَاءَ أَنْ یَتَّخِذَ إِلَیٰ رَبِّهِ سَبِیلًا» اظهار کرد: یکی از مهم‌ترین جلوه‌های شکر نعمت هدایت، شناخت راه خدا و حرکت در همان مسیر است.

وی افزود: در آیه دیگری نیز خداوند می‌فرماید: «قُلْ لَا أَسْأَلُکُمْ عَلَیْهِ أَجْرًا إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِی الْقُرْبَیٰ»؛ مودت اهل‌بیت(ع) نیز تنها یک محبت قلبی نیست، بلکه باید در انتخاب مسیر الهی و حرکت در راه خداوند نمود پیدا کند.

وی همچنین با اشاره به مفهوم صبر و ورع گفت: یکی از جلوه‌های صبر، دوری و اجتناب از گناه است، ورع نیز به معنای آن است که انسان اساساً وارد محدوده گناه نشود و از آن فاصله بگیرد؛ از این منظر، ورع مرتبه‌ای بسیار مهم در مسیر تقوا و خودنگهداری است.

استاد حوزه و دانشگاه در بخش پایانی سخنان خود با تأکید بر حکمت الهی اظهار کرد: ما معتقدیم خداوند حکیم است و هیچ فرمانی را بدون حکمت صادر نمی‌کند. بنابراین، همه آنچه از سوی خداوند متعال تشریع شده، بر اساس حکمت است و انسان مؤمن باید در برابر فرامین الهی تمکین داشته باشد.

حجت‌الاسلام والمسلمین فاطمی‌نیا با اشاره به مسئله حجاب خاطرنشان کرد: فلسفه حجاب و سایر فرامین الهی نیز در چارچوب حکمت خداوند قرار دارد و وظیفه انسان، پذیرش و تمکین در برابر فرمان الهی است، حتی در مواردی که به همه ابعاد حکمت آن دسترسی ندارد.

وی در پایان با اشاره به عبارت «لَا مُؤَثِّرَ فِی الْوُجُودِ إِلَّا اللَّهُ» تأکید کرد: توجه به توحید و باور به اینکه اثرگذاری حقیقی در عالم از جانب خداوند است، می‌تواند مسیر زندگی انسان را به سوی اعتماد، بندگی و تبعیت از هدایت الهی سوق دهد.

انتهای پیام/