به گزارش پایگاه خبری و رسانه‌ای حوزه‌های علمیه خواهران/مازندران، حجت الاسلام و المسلمین دکتر هادی یعقوب زاده، عضو هیئت علمی دانشگاه هنر ایران در گفت و گویی در نشست علمی با موضوع «تحلیل شبکه ارتباطی و جریان انتقال دانش حدیثی حضرت عبدالعظیم حسنی (علیه السلام)» با همکاری مرکز مطالعات و پاسخگویی به شبهات حوزههای علمیه در جمع کادر، اساتید و طلاب مدرسه علمیه امام حسین (علیه السلام) شهرستان چالوس، ضمن تبریک ولادت حضرت عبدالعظیم حسنی (علیه السلام) بیان کرد: بررسی نقش حضرت عبدالعظیم حسنی(علیه السلام)» در انتقال دانش و معرفت اهل بیت، بیانگر راهبرد هوشمندانه ائمه اطهار (علیهم السلام)» برای برقراری ارتباط با شیعیان در اقصی نقاط جهان اسلام است؛ به‌ویژه در مناطقی که به دلیل شرایط سیاسی و امنیتی، دسترسی مستقیم به امام معصوم (علیه السلام)» دشوار بود.

وی افزود: کشف این ارتباطات شبکه‌ای، چگونگی صدور و انتقال احادیث از مدینه یا عراق به سایر بلاد اسلامی را روشن می‌سازد. این امر درک عمیق‌تر و اعتماد بیشتر به وثاقت و اصالت جریان حدیثی اهل بیت (علیه السلام)» را برای ما به ارمغان می‌آورد.

عضو هیئت علمی دانشگاه هنر ایران با اشاره به پیوند جریان «بنی‌الحسن» و انتخاب مسیر ولایت اظهار داشت: جریان بنی‌الحسن در طول سالیان متمادی در برابر خلافت عباسی ایستادگی کرده، و در برخی دوره‌ها، به‌واسطه برخی انحرافات دیدگاهی یا رویکردهای سیاسیِ مستقل در میان شخصیت‌های این جریان، تلقی دوگانگی یا زاویه با جریان امامت در فضای جامعه پدید می‌آمد.

وی در ادامه بیان کرد: حضرت عبدالعظیم (علیه السلام)» با وجود انتساب به این خاندان، برخورداری از جایگاه اجتماعی ویژه، نفوذ معنوی و دانش علمی بالا، و با وجود اینکه پتانسیل رهبری جریانات سیاسی (مانند زیدیان) را داشت، مسیر ولایت و خدمت به دستگاه اهل بیت (علیهم السلام)» را برگزید و خود را وقف شبکه معرفتی ایشان کرد.

حجت الاسلام یعقوب زاده با توجه به نگاه ویژه ائمه اطهار (علیهم السلام) درباره شخصیت ایشان خاطرنشان کرد: گفتگوهای شیرین، تکریم‌های دلپذیر و تاکیدات مکرر ائمه (علیهم السلام) درباره ایشان، گواه این مدعاست. این جایگاه به قدری رفیع است که در برخی روایات، زیارت ایشان به مثابه زیارت حضرت سیدالشهدا (علیه السلام) تلقی شده است.

عضو هیئت علمی دانشگاه هنر ایران ضمن پرداختن به شخصیت برجسته علمی ایشان از منظر امام هادی (علیه السلام) تاکید کرد: اگر مشکلی در دین و سوالات شرعی برای مردم منطقه ری پیش آمد، به حضرت عبدالعظیم (علیه السلام) مراجعه کنند. این دستور امام، بیانگر آن است که حضرت عبدالعظیم(علیه السلام) در شبکه روایی و ارتباطی با ائمه (علیهم السلام)، به چنان غنای علمی دست یافته بود که امام، افراد را از مراجعه حضوری به خود در سامرا بی‌نیاز می‌دیدند. این امر تصریحِ امام بر صحت و دقت پاسخ‌های علمی ایشان است.

وی در ادامه به نقش کلیدی انتقال دانش در گستره جغرافیایی جهان اسلام بیان کرد: حضرت عبدالعظیم (علیه السلام) با حضور در مدینه، سپس حوزه حدیثی عراق و در نهایت منطقه ری، یک شبکه جغرافیایی وسیع را در میان شیعیان پوشش داد.

حجت الاسلام یعقوب زاده اضافه کرد: حضور ایشان در این مناطق، مشابه استادی است که در چندین مرکز علمی و دانشگاه برجسته جهان، کرسی تدریس داشته باشد؛ بدین معنا که در هر یک از این حوزه‌ها، دانش و حدیث را فرا گرفته و همزمان آن را به شاگردان و شیعیان آن مناطق انتقال می‌داد. ایشان این شبکه معرفتی را در عراق تقویت کرده و در ری ادامه دادند.

عضو هیئت علمی دانشگاه هنر ایران درباره نقش در «سازمان وکالت» و شرایط تاریخی آن دوران، خاطرنشان کرد: در برخی تعابیر بزرگان، از ایشان به عنوان «وکیل امام» یاد شده است. این امر ایشان را در زمره کارگزاران «سازمان وکالت» قرار می‌دهد؛ تشکیلاتی که از زمان امیرالمؤمنین (علیه السلام) آغاز و در دوران امام جواد (علیه السلام) به یک سازمان منسجم تبدیل شد.

وی افزود: شبکه وکالت، بازوانِ تحقق ولایت و سرپرستی اهل بیت (علیهم السلام) بر جامعه شیعه در مناطق مختلف بود و حضرت عبدالعظیم (علیه السلام) یکی از ارکان این شبکه به شمار می‌آمد.

حجت الاسلام یعقوب زاده با اشاره به علت و ضرورت مهاجرت حضرت عبدالعظیم حسنی (علیه السلام) به ایران اذعان داشت: حضور ایشان در ری، تحت تأثیر شرایط خفقان و فشارهای دستگاه بنی‌عباس نسبت به خاندان اهل بیت (علیهم السلام)، سادات به ‌ویژه جریان بنی‌الحسن صورت گرفت. مواجهه با جریان های انحرافی و پیشگیری از انحرافات شیعیان از مهمترین ضروریات حضور ایشان در ری بود، چراکه در آن زمان، تعدد و پراکندگی جریان‌های انحرافی در این منطقه، خطر تضعیف جریان اصیل شیعی را به همراه داشت.

عضو هیئت علمی دانشگاه هنر ایران در ادامه با اشاره به شبکه‌سازی علمی تاکید کرد: حضور شخصیت‌های برجسته‌ی علمی در ری، همچون سهل بن زیاد، احمد بن مهران رازی ، ثابت می‌کند که ری در آن زمان به پایگاهی تبدیل شده بود که این راویان بزرگ، دانش حدیثی را مستقیماً از حضرت عبدالعظیم (علیه السلام) اخذ و به کتب اربعه منتقل می‌کردند.

وی در خاتمه یادآوری کرد: برای مطالعه دقیق‌تر در این زمینه، ملاحظه آثار جناب استاد حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر محمدرضا جباری در باب شبکه وکالت و شخصیت‌های حاضر در آن، بسیار راهگشاست.

انتهای پیام/