به گزارش پایگاه خبری و رسانه‌ای حوزه‌های علمیه خواهران، در کتاب آرای اهل مدینه فاضله که نخستین اثر مهم فلسفه سیاسی ایرانی به حساب می‌آید، فارابی بر اندیشه و دیدگاه اهالی مدینه فاضله متمرکز است و نه توصیف مادی جامعه مطلوب. زیرا افکار انسان هاست که مدینه را می‌سازد. او معتقد است مردم در مراتب مختلف ادراکی هستند. از این رو اهل مدینه فاضله که در مرتبه حس است با کسی که در مرحله خیال یا عقل است، متفاوت است.

نکته مهم این است که نخبگان جامعه می‌توانند با هر گروه به تناسب خودشان ارتباط برقرار کنند و عقاید صحیح و مشترک، ولی در حد همان شخص را به او ارائه دهند. در این الگو، اهالی، هرچند عقاید ظاهرا مختلفی دارند؛ ولی در واقع در هرمی یگانه و واحد توزیع شده‌اند و هیچ کس در اشتباه نیست، هرچند ممکن است در درجه متفاوتی با دیگری باشد.

اینک با اعجاز خون شهیدان، به‌ویژه رهبر_شهید بسیاری از آنان که باورهای نادرستی داشته‌اند، درک صحیحی از حقانیت ایران و بطلان دشمنان یافته‌اند. ولی هم‌چنان افرادی هستند که به دلایل مختلف، با دریافت ما و به ویژه روایت الهی از این جنگ همراهی نمی‌کنند. در صورتی که به مرتبه و شرایط ایشان بی توجهی کنیم، دچار نوعی اتیسم و درخودماندگی روایی و اجتماعی خواهیم شد. پس وظیفه مبلغ و مجاهد تبیین چیست؟

همان‌طور که استاد عابدینی در کتاب ابراهیم، ذیل تفسیر آیات درباره این نبی بزرگوار می‌فرمایند: نخستین استدلال‌ها باید بر اساس منافع و مضرات مادی باشد. لذا حضرت ابراهیم در آغاز از فایده بت‌ها برای مردم می‌پرسد.

به همین ترتیب می‌توان درجات متنوعی از روایت‌های مادی و هم‌چنین الهی را تعریف کرد و بسته به درجه مخاطب، از آن استفاده کرد. طبعا مطالعات متنوع و ذوق مبلغ و طلبه انقلابی می‌تواند به کثرتی از بیان های قابل استفاده برسد که در اینجا تنها به چند گزینه اشاره می کنیم:

غریزه بقا: بسیاری از هم وطنان ما بر حسب دریافت فطری و طبیعی خود می‌دانند که دشمن حمله کرده‌ و ما باید برای بقای خود با او بجنگیم. این فهم طبیعی در کنار اطلاع از خواسته دشمن یعنی"تسلیم بی قید و شرط" هر انسان معمولی و سالمی را به دفاع از خود برمی‌انگیزد.

تجربه زیسته: برخی با یادآوری دشمنی ها و عهدشکنی های امریکا در زمان حاضر، مثل برجام یا مذاکرات و جنگ دوازده روزه، با ما هم زبان می‌شوند.

حافظه تاریخی اجمالی: بسیاری از هم وطنان ما، حافظه تاریخی مفصل تری در مقایسه با گروه قبلی دارند که در آن دخالت امریکا در ماجرای ملی شدن نفت، غارت منابع در عصر پهلوی و انواع دشمنی ها و تحریم ها در زمان جمهوری اسلامی را شامل می‌شود. البته این حافظه اغلب اجمالی است و طلبه و جهادگر تبیین می‌تواند با مطالعه منابع، به روایتی تفصیلی از دشمنی های امریکا دست یابد که برای هر مخاطبی قابل فهم و همراهی باشد. به بیان دیگر برخلاف نظر آنان که جامعه ایرانی را "کوتاه مدت و فراموشکار" می دانند، میراث ایرانی در آگاهی و عاطفه تداوم قابل ملاحظه‌ای دارد؛ ولی به سبب تحریفات و حملات شناختی شدید، کمال و تفصیل در حافظه ایرانی نیازمند تلاشی مضاعف است.

تاریخ و تبعات از دست دادن بخش هایی از ایران در گذشته: ان شاء الله در متن مستقلی به این پرسش مهم می پردازیم که مگر تجزیه چه اشکالی دارد؟

بازخوانی و تشریح منافع مادی استقلال و تمامیت ارضی: این مفاهیم ظاهرا بدیهی تحت تأثیر دوستان کوته بین و دشمنان فکرکش بدل به پرسش هایی شده‌اند که با شاخصهای مادی سنجیده می‌شود و مخاطب می‌پرسد آیا می‌ارزد؟

تصویر کلی استعمار: منظر کلی تر استعمار و الگوی آن رفتارهای دشمنان ما می‌تواند دید جدیدی به برخی از قربانیان بمباران ذهنی ارائه کند.

مفاهیم انتزاعی و ارزشی ولی فرامذهبی مثل عزت ملّی می‌تواند در مخاطبه با کسانی که حساسیت نظری بالاتری دارند، مفید باشد.

روایت الهی: طبیعتا آنچه به تمامی و کمال، صحنه درگیری را تبیین می‌کند و راهبرد پیروزی و سعادت جاودان را به ما می‌دهد، روایت الهی است. ولی اولا روایت الهی نیز دارای درجات مختلف است و شاید همه سطوح آن برای همه مؤمنان قابل درک و همراهی نباشد. ثانیا اهمال ما در تولید روایت‌های مادی تر اما سازگار و مبتنی بر اصول الهی، نتایج اسف باری دارد. اینک که به برکت خون شهدا بسیاری از قربانیان رسانه‌های دشمن به مرحله سؤال رسیده‌اند، باید مسلح به پاسخ های متنوع باشیم. به علاوه هم برای افزایش تاب‌آوری خردمندانه مردم در طول جنگ، هم ارتقای جامعه در فردای پیروزی لازم است از این نصرت الهی استفاده کنیم و بکوشیم روایت انقلاب و جمهوری اسلامی را به حلقه‌های بیرونی برسانیم. این تلاش مبارک، هم به پیروزی ایران می‌انجامد و هم قدمی در مسیر آمادگی برای وحدت نهایی و ظهور است. ان شاءالله.

دکتر زهرا داورپناه

عضو هیئت‌علمی پژوهشکده زن و خانواده

انتهای پیام/