به گزارش پایگاه خبری و رسانه‌ای حوزه‌های علمیه خواهران/سمنان، هفدهمین پیش‌نشست همایش ملی «هوش مصنوعی، خانواده و تعلیم و تربیت» با عنوان «مراقبت از باور در نهاد خانواده در عصر دیجیتال» به همت دبیرخانه همایش و با همکاری نهضت سواد رسانه‌ای (نسرا) در مدرسه علمیه فاطمیه گرمسار برگزار شد و آقای دکتر عبدالله صلواتی، استاد تمام دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، به بررسی چالش‌ها و راهکارهای صیانت از باورها در فضای دیجیتال پرداخت.

دکتر صلواتی با تبیین ساختار شکل‌گیری باورها، ذهن انسان را شبکه‌ای پویا دانست و گفت: باورها عناصر منفرد و مستقل نیستند؛ بلکه در قالب یک شبکه به هم پیوسته عمل می‌کنند و یک باور نادرست می‌تواند مجموعه‌ای از باورهای صحیح را تحت تأثیر قرار دهد.

وی با تشریح دو الگوی «شبکه باورهای زایا» و «شبکه باورهای نازا» افزود: شبکه باورهای زایا بر پایه منطق، اخلاق، آزادی و تعالی شکل می‌گیرد و تفکر انتقادی در آن نقش فیلتر محافظتی را ایفا می‌کند، در مقابل، شبکه باورهای نازا با ناامیدی، سوءظن و حذف فیلترهای ذهنی همراه است و به انسداد فکری و تقلید کورکورانه می‌انجامد.

این استاد دانشگاه با تأکید بر اهمیت خودآگاهی در خانواده اظهار داشت: باورهای مرکزی، نقش مدیریت تصمیم‌ها، هویت، ترس‌ها و سبک زندگی افراد را بر عهده دارند و خانواده از طریق گفت‌وگوی مستمر می‌تواند این باورها را شناسایی و هدایت کند.

وی افزود: هر خبری به باور تبدیل نمی‌شود، بلکه زمانی اثرگذار خواهد بود که با پذیرش و تصدیق مخاطب همراه شود، همچنین زمانی که یک باور بار هیجانی و عاطفی پیدا کند، به نگرش تبدیل شده و رفتار فرد را جهت‌دهی می‌کند.

دکتر صلواتی با هشدار نسبت به نقش عوامل روان‌شناختی در گسترش اخبار جعلی گفت: استفاده از واژه‌های عاطفی و اخلاقی می‌تواند احتمال پذیرش یک خبر نادرست را افزایش دهد، همچنین تکرار مداوم اطلاعات در «اتاق‌های پژواک» فضای مجازی، سرعت بالای مصرف محتوا و حجم گسترده اخبار، فرصت تحلیل و ارزیابی منطقی را کاهش می‌دهد.

وی راهکار مقابله با این آسیب‌ها را تقویت صمیمیت و گفت‌وگو در خانواده، ارتقای سواد رسانه‌ای، تبدیل کاربران از مصرف‌کنندگان منفعل به کنشگران آگاه، آموزش مهارت‌های مواجهه صحیح با هوش مصنوعی و حفظ مرجعیت معرفتی خانواده دانست.

عضو هیئت علمی دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی در پایان تأکید کرد: مدیریت فضای دیجیتال تنها بر عهده خانواده نیست و نهادهایی مانند مدرسه، دانشگاه و دولت نیز باید با بهره‌گیری از ظرفیت‌های علمی و آموزشی، در افزایش آگاهی عمومی و کاهش آسیب‌های این فناوری نقش‌آفرینی کنند.

انتهای پیام/