به گزارش پایگاه خبری و رسانه‌ای حوزه‌های علمیه خواهران، خانم اشرف پاک‌نیت، پژوهشگر مدرسه علمیه تخصصی معصومیه(س) قم و برگزیده بخش رساله در جشنواره علمی «بانوی کرامت»، با تدوین اثری نوآورانه تحت عنوان «بُعد بهداشتی امنیت انسانی در روابط زوجین از منظر فقه امامیه»، به واکاوی خلأهای زیستی و حقوقی در تعاملات زناشویی پرداخته و چارچوبی نوین جهت صیانت از سلامت همسران بر پایه قواعد متقن فقهی ارائه کرده است.

وی در گفت‌وگویی، ابعاد، ضرورت‌ها و دستاوردهای کاربردی این پژوهش فاخر را تشریح کرده است که مشروح آن در ادامه تقدیم می‌شود:

ـ چه گره‌ای در واقعیت جامعه و خانواده باعث شد این موضوع را برای پژوهش انتخاب کنید؟

در چارچوب نظریه امنیت انسانی، «امنیت بهداشتی» به معنای تضمین سلامت جسمی و روانی و دسترسی به پیشگیری از بیماری‌هاست؛ با این حال، در ساختار روابط زوجین، این بعد اغلب نادیده گرفته شده و به مسائل صرفاً حقوقی سنتی تقلیل یافته است. وجود شکاف میان ضرورت‌های زیستی زوجین و قواعد فقهیِ موجود، منجر به بروز بحران‌های امنیتی در سطح خرد شده است؛ چرا که عدم توجه به پروتکل‌های بهداشتی، پنهان‌کاری در مورد بیماری‌ها یا عدم رعایت استانداردهای سلامت در معاشرت، نه‌تنها امنیت شخصی فرد را هدف قرار می‌دهد، بلکه با تضعیف سلامت جسمی و روانی، امنیت اجتماعی خانواده را نیز به مخاطره می‌اندازد. از آنجا که فقه امامیه بر اصل «لاضرر» و «معاشرت به معروف» استوار است، فقدان یک الگوی تبیینی برای «امنیت بهداشتی زوجین»، منجر به عدم امکان مطالبه حقوقی در برابر آسیب‌های زیستی شده و این گره، یکی از چالش‌های پنهان در پایداری ساختار خانواده محسوب می‌شود.

ـ آیا پژوهش شما یک تحقیق کاملاً نظری بود یا به یک راهکار عملیاتی و کاربردی در ذیل موضوع کلی پژوهشی رسیدید؟

این پژوهش با عبور از مرزهای توصیفی و تبیینِ صرفِ احکام فقهی، به سمت یک «رویکرد کاربردی و مسئله‌محور» حرکت می‌کند؛ چرا که هدف نهایی آن، تدوین یک «الگوی حقوقی-فقهی برای مدیریت امنیت بهداشتی در خانواده» است. این تحقیق با تبدیل مفهوم انتزاعیِ «امنیت انسانی» به شاخص‌های عینیِ «امنیت زیستی و بهداشتی»، می‌تواند به حقوقدانان و قضات کمک کند تا آسیب‌های ناشی از عدم رعایت پروتکل‌های سلامت و پنهان‌کاری‌های پزشکی در روابط زوجین را از طریق قواعدی چون «لاضرر» و «حقوق ناشی از معاشرت به معروف»، به عنوان «ضرر قابل مطالبه» و «نقض امنیت شخصی» شناسایی کنند. در واقع، خروجی این پژوهش، ارائه یک راهکار عملیاتی برای شناسایی مرزهای مسئولیت مدنی و شرعی در قبال سلامت جسمی طرف مقابل است که مستقیماً به حل بحران‌های پنهان در روابط زناشویی و ارتقای پایداری ساختار خانواده کمک می‌کند.

ـ خروجی پژوهش شما چقدر قابلیت تبدیل‌شدن به محصول، مانند کتابچه تبلیغی، بسته آموزشی یا محتوای رسانه‌ای را دارد؟

این پژوهش قابلیت تبدیل شدن به بسته‌های محتوایی را در سطوح آموزشی و پیشگیرانه، تغییر نگرش اجتماعی و آگاهی‌رسانی حقوقی در قالب‌های پادکست، ویدئو، پوستر و دیگر قالب‌های چندرسانه‌ای دارد.

ـ اگر یک جمله خطاب به بانوان طلبه‌ای که هنوز تردید دارند وارد عرصه‌های جدی پژوهشی شوند داشته باشید، آن جمله چیست؟

پژوهش یک هنر، حرفه و عشق است که ذهن را باز و خلاق می‌کند؛ قدرت تجزیه و تحلیل و درست اندیشیدن را به انسان می‌آموزد.

ـ نقش جشنواره‌هایی مانند «بانوی کرامت» را در شکستن حصار پژوهش‌های تکراری و ورود به عرصه‌های نوآورانه چگونه می‌بینید؟

جشنواره‌هایی مانند بانوی کرامت راه را برای پژوهش‌های نو، بدیع و کاربردی هموارتر کرده و نقش بسزایی در حذف و کاهش پژوهش‌های تکراری داشته است.

انتهای پیام/