به گزارش پایگاه خبری تحلیلی کوثر در مازندران، حجت‌الاسلام والمسلمین محمدجواد قائمی، مدیر حوزه علمیه خواهران استان مازندران، با تأکید بر ضرورت بهره‌گیری علمی و معرفتی از ایام فاطمیه گفت: برنامه‌های این ایام باید متناسب با نیازهای فکری نسل جوان طراحی شود و با عبور از سخنرانی‌های یک‌سویه، زمینه گفت‌وگوی علمی، پرسش و پاسخ و تحلیل مستند تاریخ اسلام را فراهم کند.

حجت‌الاسلام والمسلمین محمدجواد قائمی با اشاره به ظرفیت‌های فرهنگی و معرفتی ایام فاطمیه بیان کرد: این ایام فرصت ارزشمندی برای بازخوانی شخصیت حضرت فاطمه زهرا(سلام‌الله‌علیها) و تبیین ابعاد مختلف زندگی فردی، خانوادگی و اجتماعی آن بانوی بزرگ اسلام است.

وی افزود: برای بهره‌گیری مؤثر از این فرصت، ضروری است برنامه‌های فاطمیه از قالب صرفاً مناسبتی خارج شده و با رویکردی علمی، مسئله‌محور و متناسب با نیازهای فکری نسل جوان برگزار شود.

مدیر حوزه علمیه خواهران مازندران با اشاره به محورهای پیشنهادی برای برگزاری نشست‌ها و کارگاه‌های علمی در ایام فاطمیه تصریح کرد: شخصیت‌شناسی حضرت زهرا(س) بر اساس قرآن کریم و منابع معتبر حدیثی و تاریخی، جایگاه زن در اندیشه اسلامی با تأکید بر سیره فاطمی، الگوی همسرداری و تربیت فرزند، مسئولیت اجتماعی و مطالبه‌گری حق‌مدارانه، دفاع از حقیقت و ولایت، ساده‌زیستی و مواسات اجتماعی و همچنین بررسی مستند رخدادهای پس از رحلت پیامبر اکرم(ص)، از جمله موضوعاتی است که می‌تواند در این برنامه‌ها مورد توجه قرار گیرد.

حجت‌الاسلام والمسلمین قائمی با تأکید بر ضرورت استفاده از شیوه‌های نوین در انتقال معارف دینی به نسل جوان خاطرنشان کرد: برای جذب جوانان نباید صرفاً به سخنرانی‌های یک‌سویه اکتفا کرد، بلکه باید از ظرفیت گفت‌وگوهای علمی، پرسش و پاسخ، نشست‌های دانشجویی و طلبگی، تحلیل اسناد تاریخی و تولید محتوای چندرسانه‌ای بهره گرفت.

وی ادامه داد: همچنین لازم است میان گزارش تاریخی، تحلیل پژوهشگران و برداشت‌های اعتقادی تفکیک قائل شویم تا مخاطب بتواند با اطمینان بیشتری به شناختی عمیق و مستند از این مقطع مهم تاریخ اسلام دست یابد.

سیره فاطمی؛ الگویی کاربردی برای زندگی امروز

مدیر حوزه علمیه خواهران مازندران در بخش دیگری از این گفت‌وگو، سیره حضرت فاطمه زهرا(س) را الگویی جامع برای زندگی مؤمنانه دانست و گفت: این سیره می‌تواند در پاسخ‌گویی به بسیاری از نیازها و مسائل جامعه امروز، به‌ویژه خانواده‌ها و نسل جوان، راهگشا باشد؛ البته تبیین اثربخش آن زمانی محقق می‌شود که از بیان صرف فضائل عبور کنیم و پیام‌ها و قابلیت‌های عملی آن را در زندگی امروز مورد توجه قرار دهیم.

حجت‌الاسلام والمسلمین قائمی با تبیین مفهوم ساده‌زیستی در سیره حضرت زهرا(س) اضافه کرد: ساده‌زیستی به معنای بی‌توجهی به امکانات زندگی نیست، بلکه بیانگر پرهیز از تجمل‌گرایی، وابستگی افراطی به مادیات و توجه به ارزش‌های معنوی است.

وی افزود: ایثار و مواسات آن حضرت نیز می‌تواند الگویی برای تقویت همدلی اجتماعی، توجه به محرومان، مسئولیت‌پذیری و ترجیح منافع جمعی بر خواسته‌های فردی باشد. همچنین سیره ایشان در عرصه خانواده که بر پایه محبت، احترام متقابل، همکاری و تربیت مسئولانه فرزندان استوار است، ظرفیت ارزشمندی برای الگوسازی در جامعه معاصر دارد.

استاد حوزه با اشاره به اهمیت تبیین حمایت حضرت زهرا(س) از ولایت بیان کرد: این موضوع باید در چارچوب شناخت حق، مسئولیت‌پذیری دینی، دفاع از حقیقت و پایبندی آگاهانه به مبانی اعتقادی تبیین شود. حمایت از ولایت به معنای پیروی کورکورانه نیست، بلکه نشان می‌دهد ایمان مسئولانه با بصیرت، شناخت و تعهد اجتماعی همراه است.

وی با بیان اینکه آموزه‌های فاطمی باید به عرصه زندگی عملی وارد شوند، گفت: می‌توان در برنامه‌های فاطمیه، ساده‌زیستی را به مسئله مصرف‌گرایی، ایثار را به فردگرایی و حمایت آگاهانه از حق را به بی‌تفاوتی اجتماعی پیوند زد. همچنین برگزاری پویش‌های خدمت‌رسانی، فعالیت‌های خیریه و برنامه‌های خانواده‌محور می‌تواند زمینه انتقال آموزه‌های فاطمی از سطح گفتار به عرصه عمل را فراهم کند.

مبلغان باید به سلاح علم، سواد رسانه‌ای و مهارت گفت‌وگو مجهز شوند

حجت‌الاسلام والمسلمین قائمی در ادامه با اشاره به نقش مبلغان دینی در پاسخ‌گویی به شبهات فضای مجازی درباره واقعه شهادت حضرت زهرا(س) اظهار کرد: امروز فضای مجازی یکی از مهم‌ترین عرصه‌های شکل‌گیری نگرش‌ها و باورهای نسل جوان است و موضوعات تاریخی و اعتقادی، از جمله حوادث پس از رحلت پیامبر اکرم(ص)، با روایت‌ها و تحلیل‌های متفاوتی در این فضا مطرح می‌شود؛ ازاین‌رو، مبلغان نمی‌توانند نسبت به پرسش‌ها و شبهات موجود بی‌تفاوت باشند.

وی نخستین وظیفه مبلغ را شنیدن دقیق پرسش مخاطب و شناخت منشأ شبهه دانست و افزود: گاهی یک پرسش ناشی از ناآگاهی تاریخی است، گاهی از تعارض میان روایت‌های مختلف سرچشمه می‌گیرد و گاهی نیز در نتیجه انتشار محتوای تقطیع‌شده یا جهت‌دار شکل می‌گیرد؛ بنابراین پاسخ‌گویی مؤثر مستلزم تشخیص صحیح صورت مسئله و پرهیز از پاسخ‌های شتاب‌زده و کلیشه‌ای است.

مدیر حوزه علمیه خواهران مازندران با برشمردن مهارت‌های مورد نیاز مبلغان در عرصه پاسخ‌گویی به شبهات تصریح کرد: تسلط بر منابع معتبر حدیثی و تاریخی، آشنایی با روش ارزیابی اسناد و متون، توانایی تحلیل انتقادی محتوا، مهارت گفت‌وگو و اقناع، سواد رسانه‌ای و آشنایی با شیوه‌های تولید محتوای دیجیتال از مهم‌ترین توانمندی‌های مورد نیاز در این زمینه است.

حجت‌الاسلام والمسلمین قائمی ادامه داد: رعایت اخلاق گفت‌وگو، پرهیز از توهین به پرسشگران و پذیرش صادقانه موارد اختلاف یا ابهام علمی نیز نقش مهمی در اعتمادسازی دارد.

وی با تأکید بر ظرفیت حوزه‌های علمیه خواهران در این عرصه خاطرنشان کرد: برگزاری کارگاه‌های تخصصی شبهه‌شناسی، آموزش منبع‌پژوهی، تربیت مبلغان آشنا با رسانه‌های نوین و تشکیل گروه‌های علمی پاسخ‌گو می‌تواند زمینه حضور فعال‌تر و مؤثرتر بانوان طلبه را در فضای مجازی فراهم کند.

ضرورت مقابله با نقل‌های غیرمستند و محتوای احساسی فاقد پشتوانه علمی

حجت‌الاسلام والمسلمین قائمی در بخش دیگری از این گفت‌وگو، بی‌توجهی به اعتبار منابع و نقل مطالب بدون بررسی دقیق پیشینه تاریخی و حدیثی را از مهم‌ترین آسیب‌های محتوای تولیدشده درباره ایام فاطمیه برشمرد و گفت: گاهی روایت‌های ضعیف یا فاقد منبع روشن در کنار گزارش‌های معتبر قرار می‌گیرند و مخاطب امکان تشخیص میزان اعتبار آن‌ها را از دست می‌دهد.

وی افزود: نقل‌های تقطیع‌شده، آمیختن گزارش تاریخی با برداشت شخصی، اغراق در بیان جزئیات و استفاده از ادبیات احساسی بدون پشتوانه مستند، از دیگر آسیب‌هایی است که می‌تواند به اعتماد مخاطب لطمه وارد کند.

مدیر حوزه علمیه خواهران مازندران با تأکید بر اینکه عاطفه دینی و دقت علمی در بیان تاریخ هیچ تعارضی با یکدیگر ندارند، اظهار کرد: پاسداشت مقام حضرت زهرا(س) و انتقال عاطفه دینی به نسل جدید نباید به قیمت نادیده گرفتن امانت‌داری تاریخی تمام شود. هر اندازه محتوای دینی مستندتر، دقیق‌تر و از نظر علمی قابل دفاع‌تر باشد، ماندگاری و اثرگذاری آن نیز بیشتر خواهد بود.

حجت‌الاسلام والمسلمین قائمی تشکیل کارگروه‌های علمی متشکل از استادان تاریخ اسلام، علوم حدیث، کلام و پژوهشگران حوزه را یکی از راهکارهای اصلاح روند تولید محتوای فاطمی دانست و گفت: ارزیابی محتوای سخنرانی‌ها و محصولات رسانه‌ای، درج منابع در مطالب منتشرشده و آموزش روش صحیح ارجاع‌دهی می‌تواند در کاهش آسیب‌های موجود مؤثر باشد.

وی همچنین بر ضرورت تولید بسته‌های محتوایی متناسب با گروه‌های مختلف مخاطب تأکید کرد و افزود: حوزه‌های علمیه باید با تولید محتوای مستند و قابل اعتماد برای نوجوانان، دانشجویان و خانواده‌ها، زمینه دسترسی آسان جامعه به اطلاعات معتبر را فراهم کنند.

استاد حوزه اضافه کرد: مبلغان و فعالان رسانه‌ای نیز باید در مواجهه با محتوای نادرست، رویکردی علمی، اخلاقی و اصلاح‌گرانه داشته باشند و به‌جای تشدید اختلاف‌ها، بر روشنگری، تبیین مستندات و تقویت معرفت دینی جامعه تمرکز کنند.

حجت‌الاسلام والمسلمین قائمی در پایان با تأکید بر ضرورت تقویت پیوند میان معرفت، محبت و عمل در برنامه‌های ایام فاطمیه گفت: رسالت ما این است که شناخت مستند شخصیت حضرت زهرا(سلام‌الله‌علیها) را به افزایش بصیرت دینی، تحکیم بنیان خانواده، مسئولیت‌پذیری اجتماعی و گسترش سبک زندگی مبتنی بر ارزش‌های اسلامی در جامعه پیوند بزنیم.

انتهای پیام/