علامه طباطبایی؛ شخصیت کم نظیر جهان اسلام

کوثر/ استاد حوزه و دانشگاه تقارن هفته کتاب با ایام سالروز رحلت صاحب تفسیر المیزان را فرصتی برای بازخوانی الگوی زندگی عالمانه دانست و به تشریح پیوند میان تحصیل، پژوهش، تهذیب و مسئولیت اجتماعی پرداخت.

به گزارش خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی کوثر در هرمزگان، حجت الاسلام والمسلمین سید محسن طباطبایی با اشاره به درگذشت علامه طباطبایی ایشان را شخصیتی کم‌نظیر در جهان اسلام توصیف کرد و گفت: درخشش علامه به یک رشته علمی محدود نبود؛ بلکه تفسیر، فلسفه و عرفان در منظومه فکری ایشان حضوری به‌هم‌پیوسته داشتند و تفسیر المیزان، جلوه برجسته‌ای از این جامعیت است

وی افزود: آثار علامه نشان می‌دهد که می‌توان دقت عقلی، فهم قرآنی و عمق معنوی را در کنار یکدیگر داشت. همین ویژگی، مکتب علمی ایشان را به بستری برای تربیت اندیشمندانی تبدیل کرد که در پاسخ‌گویی به نیازهای اعتقادی و فکری جامعه نقش‌آفرین شدند

استاد حوزه با اشاره به جایگاه شهید مرتضی مطهری در این مکتب بیان کرد: شهید مطهری در درس‌ها و فضای فکری و فلسفی علامه پرورش یافت و در یادکرد استاد خود، تعابیری آمیخته با احترام و ارادت به کار می‌برد.

حجت الاسلام والمسلمین طباطبایی همچنین با نقل مضمون سخنی از رهبر شهید درباره جایگاه اندیشه‌های شهید مطهری در مبانی فکری جمهوری اسلامی، بر اهمیت شناخت ریشه‌های این جریان علمی تأکید کرد.

وی در ادامه، به بخش‌هایی از زندگی علامه طباطبایی پرداخت و از دست دادن پدر و مادر در کودکی، دشواری‌های آغاز تحصیل و مشکلات معیشتی را از فرازهای زندگی ایشان برشمرد.

حجت‌الاسلام والمسلمین طباطبایی با اشاره به خاطره‌ای از علامه درباره دشواری فهم درس‌ها در سال‌های نخست تحصیل توضیح داد: در زندگی علمی ایشان نیز دوره‌ای از دشواری و ابهام وجود داشته است؛ اما استمرار تلاش و گشایش الهی، زمینه علاقه عمیق و پیشرفت علمی را فراهم کرد. چنین تجربه‌ای برای طلاب یادآور آن است که سختی‌های آغاز راه نباید به ناامیدی و ترک کوشش بینجامد.

وی همچنین به مهاجرت علامه از تبریز به نجف برای ادامه تحصیل و بازگشت ایشان بر اثر مشکلات اقتصادی اشاره کرد و گفت: فاصله گرفتن از محیط درس برای یک جوینده علم دشوار است؛ بااین‌حال، فراز و فرودهای زندگی، مسیر علمی علامه را متوقف نکرد.

استاد حوزه با تبیین نقش همسر علامه در فراهم کردن آرامش زندگی و زمینه تألیف المیزان، همراهی خانواده را از عوامل مهم استمرار فعالیت‌های علمی دانست و با نقل خاطره‌ای از توجه همسر علامه به خستگی و نیازهای ایشان هنگام نگارش اظهار کرد: پشتوانه یک اثر بزرگ علمی، تنها ساعت‌های مطالعه نویسنده نیست؛ بلکه گاه همراهی صبورانه خانواده، آرامشی فراهم می‌کند که پژوهش در پرتو آن به ثمر می‌رسد.

وی افزود: توجه به این بخش از زندگی علامه، به‌ویژه برای طلاب خواهر، نشان‌دهنده اهمیت همدلی، شناخت مسئولیت‌های مشترک و پشتیبانی از فعالیت‌های علمی در خانواده است. میراث مکتوب عالمان را باید در کنار مجاهدت‌ها و همراهی‌های کمتر دیده‌شده اطرافیان آنان شناخت

حجت‌الاسلام والمسلمین طباطبایی در بخش دیگری از سخنان خود، تواضع، مهربانی و طمأنینه علامه را برجسته کرد و گفت: شاگردان ایشان بارها از شنیدن تعبیر نمی‌دانم از زبان استاد یاد کرده‌اند. پذیرش ندانستن، نه کاستن از جایگاه علمی، بلکه نشانه صداقت و مقدمه حرکت به سوی دانایی است.

وی تأکید کرد: اگر انسان خود را بی‌نیاز از پرسش و یادگیری ببیند، راه پیشرفت را بر خود می‌بندد. حفظ تواضع علمی، هم برای رشد معرفتی ضرورت دارد و هم مانع خودبرتربینی می‌شود.

حجت‌الاسلام والمسلمین طباطبایی همچنین با اشاره به پیوند معنویت و محبت اهل‌بیت(علیهم‌السلام) در سیره علامه، توجه به نیازهای معنوی مخاطبان را در معرفی معارف اسلامی مهم دانست و از آیت‌الله جوادی آملی به‌عنوان یکی از شاگردان برجسته مکتب تفسیری و فلسفی ایشان یاد کرد.

وی در جمع‌بندی این بخش، تحقیق، دقت، پژوهش و پیگیری را از ضرورت‌های مسیر طلبگی برشمرد و تأکید کرد: نزدیک شدن به راه عالمانی همچون علامه طباطبایی، بدون جدیت در آموختن و استمرار در مطالعه ممکن نیست در این چارچوب، گرامیداشت هفته کتاب فرصتی برای توجه دوباره به جایگاه مطالعه در زندگی طلبه است؛ مطالعه‌ای که باید به فهم عمیق‌تر، طرح پرسش‌های دقیق‌تر و پاسخ‌گویی سنجیده‌تر منتهی شود. زندگی علامه نیز در این نشست، نه صرفاً به‌عنوان مجموعه‌ای از خاطرات، بلکه همچون الگویی برای پیوند دانش، اخلاق و پشتکار بازخوانی شد.

بخش دوم نشست به پرسش‌های طلاب درباره مسئولیت فرهنگی، مواجهه با تفاوت‌های سبک زندگی و شیوه پیگیری مسائل اجتماعی اختصاص داشت.

حجت‌الاسلام والمسلمین طباطبایی در پاسخ، بر مراجعه به سیره معصومان(علیهم‌السلام) و مطالعه دقیق رهنمودهای رهبران جامعه اسلامی تأکید کرد و گفت: برای شناخت وظیفه در موقعیت‌های گوناگون، باید از پاسخ‌های شتاب‌زده فاصله گرفت و به منابع راهنما مراجعه کرد.

وی به‌طور ویژه، دیدارها و گفت‌وگوهای رهبر شهید با دانشجویان را حاوی رهنمودهای فراوان درباره مسئولیت اصلاحی، تبیینی و اجتماعی دانست و مطالعه کامل این بیانات را برای شناخت نسبت میان آرمان‌خواهی، پیگیری مطالبات و رعایت قواعد ضروری شمرد. به گفته وی، مراجعه به این مجموعه سخنان باید با توجه به پیوستگی مطالب و شرایط طرح آنها انجام شود تا تصویری جامع از وظایف فرهنگی به دست آید.

استاد حوزه با اشاره به تأکیدات رهبر شهید بر جهاد تبیین، مسئولیت فعالان فرهنگی را فراتر از اجرای برنامه‌های اداری دانست و اظهار کرد: تحویل گزارش، ثبت تصویر یا اعلام برگزاری یک برنامه، به‌تنهایی به معنای انجام کامل وظیفه نیست.

حجت‌الاسلام والمسلمین طباطبایی افزود: فعالیت فرهنگی به شناخت مسئله، گفت‌وگو، برنامه‌ریزی، هماهنگی و پیگیری نیاز دارد. لازم است مجموعه‌های فرهنگی، به‌جای واکنش‌های دیرهنگام، پیش از فرا رسیدن مناسبت‌ها و موقعیت‌های حساس، برای اقدامات خود برنامه داشته باشند.

وی همچنین بر ارزیابی عملکرد خود تأکید کرد و گفت: هیچ‌کس نباید خود را از بررسی کاستی‌ها بی‌نیاز بداند یا تصور کند همه مسئولیت‌هایش را به‌درستی انجام داده است.

حجت‌الاسلام والمسلمین طباطبایی در ادامه تبیین برداشت خود از رهنمودهای رهبر شهید، بر همراهی مطالبه‌گری با رعایت قانون و توجه به پیامدهای اجتماعی تأکید کرد و گفت: نقد و پیگیری اصلاح امور باید ادامه یابد؛ اما شیوه آن نیز اهمیت دارد و نباید به تضعیف انسجام جامعه، گسترش ناامیدی یا برهم‌زدن قواعد بینجامد.

وی با اشاره به ضرورت شناخت تنوع جامعه، خواستار نگاه جامع‌تر در فعالیت‌های فرهنگی شد و توضیح داد: گفت‌وگو با مسئولان، ارائه پیشنهادهای روشن و پیگیری به‌موقع، از راه‌های طرح مسائل است.

گفتنی است در پایان این نشست، استاد حوزه با تأکید بر استمرار مطالعه، تعمیق شناخت، بهره‌گیری از میراث علمی علامه طباطبایی و بازخوانی رهنمودهای رهبر شهید برای انجام مسئولیت‌های فرهنگی و اجتماعی پایان یافت.

انتهای پیام/

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha