رویکردهای نوین حوزه‌های علمیه خواهران؛ از آموزش حافظه‌محور تا یادگیری مسئله‌محور

مدیر مدرسه علمیه الزهرا(سلام‌الله‌علیها) کاشان با تشریح تحولات آموزشی و پژوهشی حوزه‌های علمیه خواهران، از حرکت به سمت آموزش پژوهش‌محور، مسئله‌محور و گفت‌وگومحور خبر داد و گفت: تقویت فعالیت‌های پژوهشی، توسعه آموزش‌های بین‌رشته‌ای، بهره‌گیری از فناوری‌های نوین و توجه به ویژگی‌های نسل جدید طلاب، از مهم‌ترین رویکردهای تحول آموزشی در حوزه است.

به گزارش پایگاه خبری و رسانه‌ای حوزه‌های علمیه خواهران/قم، خانم زهرا نعناکار مدیر مدرسه علمیه الزهرا سلام‌الله‌علیها کاشان، در تشریح تحولات آموزشی و پژوهشی حوزه علمیه خواهران گفت: برنامه‌ها و تغییرات ساختاری مهمی از جمله گرایشی کردن دوره عمومی و برگزاری منظم المپیادهای علمی‌تحصیلی در سطوح کشوری و استانی جهت شناسایی، حمایت و هدایت طلاب مستعد و نخبگان علمی به اجرا درآمده است.

وی با تأکید بر آموزش پژوهش‌محور افزود: در این زمینه، رویکرد صرفاً حافظه‌محور کاهش یافته و فعالیت‌های پژوهشی با برنامه‌های درسی ادغام شده‌اند؛ به طوری که طلاب سطح ۲ ملزم به ارائه مقالات پایانی و تحقیق‌های کلاسی استاندارد هستند. همچنین سیاست‌گذاری‌های جدیدی صورت گرفته است تا پایان‌نامه‌های سطح ۳ و رساله‌های دکتری (سطح ۴) به سمت موضوعات مسئله‌محور، آسیب‌های اجتماعی و مسائل تخصصی حوزه زن و خانواده هدایت شوند.

مدیر مدرسه علمیه الزهرا سلام‌الله‌علیها کاشان بیان کرد: توسعه و تقویت هسته‌ها و کانون‌های پژوهشی در مدارس علمیه سطح ۲ و سطوح بالاتر به منظور تقویت کار گروهی و تمرین پژوهشگری استاندارد و ایجاد رقابت سالم پژوهشی از طریق مشارکت فعال در جشنواره سراسری علامه حلی، برگزاری کارگاه‌های مقاله‌نویسی و برپایی نمایشگاه دستاوردهای پژوهشی دنبال می‌شود.

خانم نعناکار در ادامه پیرامون نحوه آشناسازی طلاب جدیدالورود با فضای آموزشی و تربیتی حوزه بیان کرد: استفاده از «طرح اربعین تعالی» - که سال گذشته به صورت موفق در برخی از مدارس علمیه اجرا شد و امسال در تمامی مدارس اجرایی می‌گردد - در کنار برگزاری دوره‌های تمهیدی، میثاق طلبگی(دوره طلیعه حضور) و جلسات توجیهی آموزشی مد نظر قرار دارد. در این نشست‌ها، معرفی ساختار و سامانه‌های آموزشی از جمله نظام واحدی-ترمی، آیین‌نامه امتحانات، سنوات، مرخصی‌ها و نحوه کار با سامانه «مدرس» (پرتال آموزشی طلاب) انجام شده و راهنمایی‌های لازم درباره شیوه‌های مطالعه حوزوی شامل پیش‌مطالعه، مباحثه و خلاصه‌نویسی به طلاب ارائه می‌گردد.

وی همچنین اضافه کرد: حوزه علمیه خواهران در حوزه فناوری‌های نوین و آموزش مجازی نیز گام‌های بلندی برداشته است؛ به گونه‌ای که سامانه «مدرس» به عنوان پلتفرم اختصاصی آموزش برخط برای برگزاری کلاس‌های آنلاین، آزمون‌ها و تعامل مستقیم استاد و طلبه مورد استفاده قرار می‌گیرد و شبکه اجتماعی-پژوهشی «کوثرنت» همراه با پرتال اساتید، بستر یکپارچه‌ای را برای ارائه خدمات فناوری اطلاعات فراهم کرده است.

مدیر مدرسه علمیه الزهرا سلام‌الله‌علیها در ادامه ضمن ارائه توصیه‌های راهبردی به طلاب برای موفقیت در سال تحصیلی جدید، بر دو محور «زیست‌طلبگی» و «تعمیق علمی» تأکید کرد.

خانم نعناکار بیان کرد: اهتمام به زیست‌طلبگی و اخلاق مهدوی، از جمله تقویت نیت خالصانه، پایبندی به آداب و زیّ طلبگی، نظم در عبادات و انس دائمی با قرآن، ادعیه و امام زمان (عج)، از ارکان اصلی موفقیت است.

وی همچنین بر اهمیت الگوپذیری و هویت‌بخشی تأکید کرد و افزود: «طلاب باید با حفظ کرامت بانوی حوزوی، تلاش کنند تا به الگوی عملی اخلاق اسلامی در خانواده و جامعه تبدیل شوند.

مدیر مدرسه علمیه الزهرا سلام‌الله‌علیها در خصوص کیفیت آموزش، بر لزوم پرهیز از سطحی‌نگری و تمرکز بر سنت‌های اصیل حوزوی نظیر پیش‌مطالعه، مباحثه منظم، خلاصه‌نویسی و تقریرنویسی تأکید کرد.

ایشان همچنین مدیریت زمان و انضباط در تحصیل، اعم از حضور فعال در کلاس‌های حضوری یا آنلاین در سامانه «مدرس»، را برای حفظ تعادل میان مسئولیت‌های خانوادگی و تحصیلی، ضروری دانستند.

خانم نعناکار با اشاره به ویژگی‌های نسل جدید طلاب (نسل Z) که دارای نگاهی پرسشگر، کنشگرانه و به‌روز هستند، از استراتژی‌های نوآورانه مرکز مدیریت حوزه‌های علمیه خواهران برای پاسخگویی به دغدغه‌های فکری این نسل سخن گفت.

وی اضافه کرد: حوزه علمیه برای همراهی با این نسل، تغییرات رویکردی و ساختاری متعددی را در پیش گرفته است که مهم‌ترین آن‌ها، گذار از روش‌های یک‌طرفه به سمت حاکمیت پرسش‌گری و گفت‌وگوی انتقادی است.

مدیر مدرسه علمیه الزهرا سلام‌الله‌علیها با اشاره به جایگزینی تکالیف صرفاً حفظی با کارگاه‌های نقد و تحلیل مسائل روز و برگزاری کرسی‌های آزاداندیشی، تأکید کرد: بسترهای رسمی برای طرح صریح‌ترین شبهات اعتقادی و اجتماعی بدون دغدغه، جهت دریافت پاسخ‌های مستدل فراهم شده است.

وی همچنین به محور «پیوند آموزه‌های دینی با علوم معاصر و کاربردی‌سازی معارف» پرداخت و گفت: «طراحی گرایش‌ها و دروس بین‌رشته‌ای نظیر روان‌شناسی اسلامی، جامعه‌شناسی زن و خانواده، سوادی رسانه و اخلاق فناوری در برنامه‌های آموزشی و پژوهشی سطح ۳ و ۴، از جمله اقدامات مهم برای پاسخگویی به نیازهای دنیای مدرن است.».

خانم نعناکار اضافه کرد: تبیین مباحث فقهی، کلامی و تفسیری در قالب «مسائل مبتلابه امروز» (مانند فقه رسانه، هوش مصنوعی و حقوق بانوان)، به طلبه کمک می‌کند تا ارتباط علم حوزه را با زندگی واقعی لمس کند.

مدیر مدرسه علمیه الزهرا سلام‌الله‌علیها بر «رسمیت‌بخشی به کنشگری دیجیتال» تأکید کرده و افزود: با توسعه پلتفرم‌های تعاملی مانند شبکه اجتماعی کوثرنت و برگزاری دوره‌های تخصصی تولید محتوای هوشمند (مانند پادکست، کلیپ و کار با ابزارهای هوش مصنوعی)، تلاش می‌شود طلاب برای حضور مؤثر در جبهه تبلیغ نوین تجهیز شوند.

خانم نعناکار در بخش پایانی، به بازتعریف هویت زن مسلمان و هم‌راستایی نقش‌های سنتی با مسئولیت‌های اجتماعی اشاره کرد و گفت: هدف ما تبیین الگوی «سوم زن» است؛ الگویی که در آن طلبه ضمن حفظ هویت دینی و نقش محوری در خانواده، توانمندی حضور فعال، علمی و مدیریتی در اجتماع را کسب می‌کند.

وی همچنین از ایجاد انعطاف در ضوابط آموزشی جهت کاهش چالش‌های تعارض نقش‌ها و تغییر ادبیات ارتباطی اساتید به‌گونه‌ای که نقش «راهنما و همیار» را ایفا کنند، خبر داد و تأکید کرد: این اقدامات برای کاهش فاصله نسلی و درک بهتر ویژگی‌های شناختی نسل جدید طلاب صورت می‌گیرد.

انتهای پیام/

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha